Мита о народу нашем...

У свакој земљи и у свако доба, готово свака влада држи по неког баука којим плаши лаковерни народ, а мудраце, њене противнике, упропашћује. Довољно је метнути тог баука на среду па да сваки као стена ћути. ( Мита Ценић 1888.г.)

Да ли се нешто променило од тог доба које нам прича Мита Ценић? Напротив, баука све више, страха на претек а затуцаност у експанзији.  Даље Мита каже:

'' Од свију тих баука овака је употреба; који је човек противник владин и којега се боје, употреби се лукавство да га се опросте. Нададу вику: то је тај и тај, он иде противу владара, вере, сопствености; то је завереник, такав и такав - и шта ти се ту још не накантра. Народ ко народ: глуп, мало не разуме где је истина, а мало има апетита да се и он покаже као сила. Како то не може да учини противу силних,  јер ће даљ извуче, а он барем натреса се на слабијег. Ко је опет слабији, но онај, на кога власт пружи прст! - И тако, видећете у целом свету једно те исто: да сваки онај на кога је власт кивна, може лако пропасти, намигне ли само она народу. Ко може мученика више да попљује, да га више опсује, да га добро гађа камењем - тај је већи патриота и '' заслужан и честити грађанин''. Жалостан је свет! Он не види да се тиме унижава до скота, већ у земљи '' закона и реда '' налази задовољство да закон руши злостављајући слабе и немоћне! Страшна је простота и непоштен је и варалица ( ако само није будала) који је побуњује на зла, па ма против кога било!  Онај исти, који се данас баца - а да не зна зашто - каменом на твога противника, тај исти бацаће се сутра њиме и на тебе! Светини је свеједно, она само хоће да егзерцира своје физичке моћи, па ма над најбољим њеним пријатељем и заступником. Рече ли власт: убиј га! из хиљаду грла заориће се немилосрдна песма: убиј га, убиј га!

Страшно то поражава сваког борца и патника за нардоно добро, кад претреса  по својој памети минула времена и кад у свима својим, често одвећ променљивим, стадијима не може да нађе ни једне зрачке утехе; кад нигде не може да се сретне са правим човечанским осећајима! А зашто и да буде народ другачији? Нико не долази да њиме влада, а да га не обмане у његовим очекивањима. Све што живи, живи на његов рачун - а на њему никад боље! ''

 

CenicДимитрије „Мита“ Ценић је био српски политичар, новинар и публициста. Био је један од првих српских социјалиста, сарадника Светозара Марковића. Шест година провео је у тамници под лажном оптужбом да је спремао преврат против Милана Обреновића.

Рођен је 1851.г. Умро је 8.2.1888.г.

Коментари